Chữ nhỏ — bảng chữ hoa nhỏ, chữ mũ, chữ chân chép rời
"Chữ nhỏ" trong tiếng Việt gộp chung ba họ ký tự Unicode khác hẳn nhau: chữ hoa nhỏ (small caps: ʜᴏᴀɴɢ), chữ mũ (superscript: ʰᵒᵃⁿᵍ) và chữ chân (subscript: ₕₒₐₙ). Trang này có công cụ đổi tại chỗ, bảng chép…
“Chữ nhỏ” trong tiếng Việt gộp chung ba họ ký tự Unicode khác hẳn nhau: chữ hoa nhỏ (small caps: ʜᴏᴀɴɢ), chữ mũ (superscript: ʰᵒᵃⁿᵍ) và chữ chân (subscript: ₕₒₐₙ). Trang này có công cụ đổi tại chỗ, bảng chép rời từng chữ, và bảng tra ghi rõ chữ nào không tồn tại trong Unicode — thứ khiến mọi bộ tạo chữ nhỏ đều gãy ở đúng một vài chữ cái.
Công cụ tạo chữ nhỏ
Gõ chữ vào ô dưới, các kiểu chữ Unicode sinh ra ngay, trong đó có dòng “Chữ nhỏ”. Bấm nút chép ở dòng đó là xong, không cần cài font.
Bảng chữ hoa nhỏ A–Z (bấm để chép)
Đây là họ hay dùng nhất vì nét đều, đọc được rõ ở cỡ nhỏ. Bấm từng chữ để tự ghép.
Bảng tra: chữ nào có chữ nhỏ, chữ nào không (quét 09/2026)
Đội biên tập quét toàn bộ bảng mã Unicode tìm mọi ký tự mang tên “LATIN LETTER SMALL CAPITAL” rồi đối chiếu với 26 chữ cái. Kết quả gọn nhưng quan trọng: 25/26 chữ có, riêng chữ X thì Unicode không có chữ nhỏ nào cả. Đó là lý do mọi bộ tạo chữ nhỏ trên mạng đều để nguyên “x” thường ở giữa một chuỗi chữ nhỏ, trông lệch hẳn — không phải lỗi của trang nào, mà là bảng mã thiếu.
| Chữ | Chữ nhỏ | Code point | Khối Unicode | Ghi chú |
|---|---|---|---|---|
| A | ᴀ | U+1D00 |
Phonetic Extensions | |
| B | ʙ | U+0299 |
IPA Extensions | |
| C | ᴄ | U+1D04 |
Phonetic Extensions | |
| D | ᴅ | U+1D05 |
Phonetic Extensions | |
| E | ᴇ | U+1D07 |
Phonetic Extensions | |
| F | ꜰ | U+A730 |
Latin Extended-D | |
| G | ɢ | U+0262 |
IPA Extensions | |
| H | ʜ | U+029C |
IPA Extensions | |
| I | ɪ | U+026A |
IPA Extensions | |
| J | ᴊ | U+1D0A |
Phonetic Extensions | |
| K | ᴋ | U+1D0B |
Phonetic Extensions | |
| L | ʟ | U+029F |
IPA Extensions | |
| M | ᴍ | U+1D0D |
Phonetic Extensions | |
| N | ɴ | U+0274 |
IPA Extensions | |
| O | ᴏ | U+1D0F |
Phonetic Extensions | |
| P | ᴘ | U+1D18 |
Phonetic Extensions | |
| Q | ꞯ | U+A7AF |
Latin Extended-D | thêm ở Unicode 10 (2017) — máy đời cũ có thể ra ô vuông |
| R | ʀ | U+0280 |
IPA Extensions | |
| S | ꜱ | U+A731 |
Latin Extended-D | |
| T | ᴛ | U+1D1B |
Phonetic Extensions | |
| U | ᴜ | U+1D1C |
Phonetic Extensions | |
| V | ᴠ | U+1D20 |
Phonetic Extensions | |
| W | ᴡ | U+1D21 |
Phonetic Extensions | |
| X | — | không có |
— | Unicode KHÔNG có chữ nhỏ cho X; phải để nguyên x hoặc thay bằng × |
| Y | ʏ | U+028F |
IPA Extensions | |
| Z | ᴢ | U+1D22 |
Phonetic Extensions |
Hai chi tiết nữa lộ ra từ bảng: (1) 25 ký tự này nằm rải ở bốn khối Unicode khác nhau — IPA Extensions, Spacing Modifier Letters, Phonetic Extensions và Latin Extended-D — nên không thể sinh chúng bằng cách cộng số hiệu như bảng chữ toán học; bộ tạo nào làm vậy sẽ ra ký tự sai. (2) Chữ nhỏ của Q (ꞯ) mãi tới Unicode 10 năm 2017 mới được thêm, nên trên máy và ứng dụng đời cũ nó là ký tự dễ ra ô vuông nhất trong cả bảng. Cách hiểu vì sao thiết bị thiếu font lại vẽ ô vuông được nói kỹ hơn ở KiTuDacBiet.ORG — kí tự đặc biệt.
Chữ mũ và chữ chân — hai họ còn lại
Nhiều người tìm “chữ nhỏ” thật ra đang muốn chữ mũ (nằm cao ngang đầu dòng) hoặc chữ chân (nằm thấp dưới dòng). Hai họ này còn thiếu nhiều chữ hơn small caps:
- Chữ mũ: đủ 25/26, thiếu duy nhất q.
- Chữ chân: chỉ có 17 chữ — thiếu b, c, d, f, g, q, w, y, z. Viết được rất ít từ, hợp làm nhãn ngắn hơn là viết tên.
- Cả hai họ đều không có chữ hoa và không có chữ tiếng Việt có dấu.
Chữ nhỏ với tiếng Việt có dấu
Câu trả lời ngắn: không có. Ba họ chữ nhỏ đều dựng trên 26 chữ Latin cơ bản, không có ă â đ ê ô ơ ư và không có chữ mang thanh điệu. Gõ “Hoàng Hôn” vào bất kỳ bộ tạo chữ nhỏ nào, bạn sẽ nhận lại ʜᴏàɴɢ ʜôɴ — chữ à và ô rơi về chữ thường, tên hiện ra cao thấp so le.
Ba cách xử lý thực tế: bỏ dấu (ʜᴏᴀɴɢ ʜᴏɴ, đều nhất), giữ dấu và chấp nhận lệch, hoặc đổi sang kiểu khác có phủ dấu tốt hơn — xem so sánh 15 kiểu trong bài kí tự chữ đặc biệt, ở đó có bảng đo cả bảy chữ đặc trưng của tiếng Việt qua từng kiểu.
Dấu nhỏ và ký tự phụ để ghép cùng chữ nhỏ
Chữ nhỏ nét mảnh nên hợp với ký tự trang trí cũng mảnh. Nhóm dưới là các dấu phụ cùng họ “modifier letter”, đứng cạnh chữ nhỏ rất hợp nhịp.
Dán vào đâu được
- Chạy tốt: tên hiển thị mạng xã hội, bio, bình luận, tin nhắn, tên hiển thị trong game.
- Hay bị từ chối: ô tên đăng nhập (thường chỉ nhận a–z 0–9), ô tìm kiếm.
- Nên tránh: tiêu đề bài viết và nội dung dài — máy tìm kiếm coi ᴀ và a là hai ký tự khác nhau, còn trình đọc màn hình đọc chúng theo tên ngữ âm, rất khó nghe.
Cần đếm chính xác chuỗi chữ nhỏ dài bao nhiêu trước khi dán vào ô có giới hạn thì dùng công cụ đếm ký tự online.
Câu hỏi thường gặp
Vì sao chữ x trong tên chữ nhỏ của tôi vẫn to?
Vì Unicode không có ký tự chữ nhỏ cho X — bảng tra ở trên cho thấy đúng ô đó trống. Bộ tạo nào cũng buộc phải để nguyên “x”. Nếu muốn đều mắt, thay chữ x bằng dấu nhân × hoặc chọn kiểu chữ khác.
Chữ nhỏ có làm chữ hiển thị bé đi thật không?
Không đổi cỡ chữ của ứng dụng. Bản thân hình dạng ký tự vốn được thiết kế nhỏ và thấp, nên nhìn như chữ bị thu nhỏ. Cỡ chữ hiển thị vẫn do ứng dụng quyết định.
Chép chữ nhỏ có bị mất khi gửi tin nhắn không?
Thường là không, vì chúng là ký tự Unicode bình thường được truyền nguyên byte. Nơi hay mất là các ô nhập tự lọc ký tự ngoài a–z 0–9, và vài phần mềm cũ chuyển chữ về dạng không dấu.
Chữ nhỏ khác gì chữ hoa nhỏ trong Word?
Khác hoàn toàn về bản chất. Trong Word, “small caps” là một định dạng: chữ vẫn là chữ thường, phần mềm vẽ nó theo hình chữ hoa thu nhỏ, và định dạng đó mất khi chép sang chỗ không giữ định dạng. Chữ nhỏ Unicode là ký tự khác, chép đi đâu cũng giữ hình — đổi lại không có đủ 26 chữ và không có tiếng Việt có dấu.
